Sınıflandırmanın Önemi ve Tarihçesi, Sınıflandırma Birimleri

Canlıların benzer ve ortak özelliklerine göre gruplandırılmasına sınıflandırılma denir. Sınıflandırmayı, biyolojinin alt bilim dallarında biri olan taksonomi (sistematik) yapar. Sınıflandırmanın amacı, canlıları belirli bir sisteme oturtmak ve doğayı daha kolay öğrenilebilir hale getirmektir. Sınıflandırma kendi içinde ikiye ayrılır. İlk olarak yapılan sınıflandırmaya “yapay (ampirik) sınıflandırma” denir. Günümüzde ise “doğal (filogenetik) sınıflandırma” geçerlidir.

Yapay(Ampirik) Sınıflandırma: Yapay sınıflandırma; canlıların renk, desen, yaşadıkları ortam ve yüzeysel benzerliklerine göre sınıflandırılmasıdır. Yapay sınıflandırma sadece gözleme dayalı olduğu için bilimsel bir sınıflandırma değildir. İlk olarak Aristo tarafından uygulanmıştır.

Örneğin; otlar, çalılar, ağaçlar yahut denizdekiler, karadakiler ve uçabilenler olarak sınıflandırma yapay sınıflandırmadır.

Doğal (Filogenetik) Sınıflandırma: Doğal sınıflandırma, canlıların evrimsel ilişkilerini yani akrabalık derecelerini göz önüne alan sınıflandırmadır. Bu tip sınıflandırmada; hücre tipi ve sayısı, protein benzerlikleri, beslenme şekli, fizyolojik ve embriyolojik benzerlikler gibi birçok özellik dikkate alınır. Filogenetik sınıflandırma yapılırken göz önünde tutulan en önemli özelliklerden birisi de homolog organlardır. Doğal sınıflandırmanın ilk uygulayıcısı John Ray‘dir.

Homolog organ: Kökenleri aynı, görevleri farklı olabilen organlara homolog organlar denir. İnsanın kolu, atın ayağı, balinanın yüzgeci ve yarasanın kanadı aynı kökenden gelen homolog organlardır.

Analog organ: Kökenleri farklı, görevleri aynı olan organlara analog organlar denir. Böceğin kanadı ile kuşun kanadı analog organlardır. Analog organlar doğal sınıflandırma yapılırken göz önüne alınmazlar.

Tür Kavramı

Yapısal ve işlevsel özellikleri bakımından birbirine benzeyen, aynı dış ve iç çevresel koşullara benzer şekilde tepki gösteren, doğal koşullarda serbest olarak birbiriyle çiftleşip, verimli yavrular meydana getirebilen bireyler topluluğuna tür denir.

İkili Adlandırma

Carlious Linnaeus (Carl Linne), her bir türe Latince iki kelimeden oluşan bir ad vermiştir. Bu şekilde yapılan adlandırmaya ikili adlandırma (binomial nomenklatür) denir. İkili adlandırmada birinci kelime, türüne ait olduğu cins adıdır ve büyük harfle başlar. İkinci kelime ise tanımlayıcı ad olarak kullanılır ve küçük harfle başlar. İkisi birden tür adı olarak geçer.

Örneğin;Canis familiaris köpeğin, Canis lupus da kurdun bilimsel adıdır. Birinci isimlerden, her ikisinde Canis cinsine ait olduğu anlaşılmaktadır. Akrabalık ilişkileri tanımlayıcı adın değil, cins adının benzerliğine göre yapılır.

Sınıflandırma Birimleri

Sınıflandırmada tür en küçük birimdir. Birbirine çok benzeyen yakın türlerin bir araya gelmesiyle cins (genus) adı verilen birim ortaya çıkar. Cinslerin ortak karakterlerine göre gruplaşmasıyla aile (familya) meydana gelir. Benzer ailelerin birleşmesiyle takım (ordo) adı verilen topluluklar oluşur. Benzer takımların meydana getirdiği gruba sınıf (classis) denir. Benzer sınıfların meydana getirdiği gruba şube (filum) adını alır. Birbirine benzer şubelerin meydana getirdiği en büyük sistematik birim ise alem (regnum) olarak adlandırılır. Günümüzde Alemler üstü bir sınıflandırma biçimi olan domain kavramıda kullanılmaktadır.

Sınıflandırma Basamakları, hiyerarşik sınıflandırma birimleri akılda kalması amacıyla yapılan bir kısaltma meşhurdur.

Türkiye Cumhuriyeti Futbol Takımı Sert Şut Attı.

Tür — Cins — Aile (Familya) — Takım — Sınıf — Şube — Alem

Bir canlının embriyonik gelişimi sırasında önce şube özellikleri, en son ise tür özellikleri ortaya çıkar. Türden aleme doğru sınıflandırma basamaklarında ilerledikçe türler arası ortak özellikler azalırken, içerdği tür saysında artış görülür.

Ayrıca türlerin kromozom sayıları benzer ldukları anlamına gelmez.

Sınıflandırmanın Temeli, Taksonomi

Sınıflandırmanın Temeli

Diğer bağlantılar Biyoloji
Kategoriler : Lise Biyoloji Konu Anlatımları

Etiketler : , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,

Kullanıcı Adınız ya da Facebook ile Giriş Yapmak İçin Tıklayınız..